25 lipca 2025 r. Sejm uchwalił ustawę deregulacyjną dotyczącą sektora energetycznego – kluczową dla rozwoju energii odnawialnej w Polsce. Nowe regulacje mają odciążyć inwestorów, uprościć procedury administracyjne i przyspieszyć rozwój OZE w Polsce. Energetyka prosumencka, inwestycje fotowoltaiczne, magazyny energii – wszystkie te obszary zyskały nowe prawne ramy, co może zrewolucjonizować rynek zielonej energii.
Dlaczego ustawa jest potrzebna?
Rząd planował wprowadzenie zmian w prawie dotyczącym sektora energetycznego. Były one niezbędne, żeby uprościć procesy urzędowe oraz ułatwić inwestycję zarówno dla obywateli, jak i przedsiębiorców. Rządowy Zespół ds. Deregulacji rekomendował konkretne zmiany przepisów w sektorze energetycznym, wskazując właśnie na konieczność uproszczenia regulacji.
Projekt zmian został przygotowany przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska i przyjęty przez Radę Ministrów w maju 2025 roku, a następnie trafił do Sejmu. Ostatecznie uchwalono go 25 lipca 2025 roku z dwiema poprawkami zgłoszonymi przez Koalicję Obywatelską. Poprawki dotyczyły przesunięcia terminów publikacji informacji o opłacie mocowej dla URE. Głosowanie zakończyło się z większością głosów za zmianami.
Prostsze i przejrzyste rachunki
Rachunki za energię nie będą już łamigłówką czy poszukiwaniem informacji. Ustawa wprowadza wymóg, aby pierwsza strona rachunku zawierała tylko kluczowe informacje: całkowitą kwotę do zapłaty, koszt samej energii, opłatę obrotową i dystrybucję. Dzięki temu żaden odbiorca nie będzie musiał się zastanawiać nad poszczególnymi kwotami. Odbiorcy zyskają większą świadomość swoich wydatków i narzędzie porównawcze, które ułatwią wybór sprzedawcy energii.
Sprzedawcy energii elektrycznej będą domyślnie wysyłać dokumenty elektroniczne nowym klientom, przy zachowaniu możliwości otrzymywania dokumentów papierowych na żądanie. Ochrona osób wykluczonych cyfrowo została uwzględniona. Docelowo korespondencja ma być całkowicie elektroniczna.
Dwie poprawki przesuwają publikację przez URE wysokości opłaty mocowej z 30 września na 31 października oraz termin informowania operatorów systemów rozliczeniowych z 31 sierpnia na 30 września. Zwiększa to precyzję i podstawę ekonomiczną ogłoszonych stawek.
Deregulacja inwestycji w OZE
Przepisy w pozytywny sposób wpłyną również na rynek OZE w Polsce. Największą zmianą jest podniesienie progu mocy instalacji, która wymaga koncesji. Moc została zmieniona z tylko 1 MW do 5 MW. Instalacje o mocy do 5 MW nie będą już koncesjonowane – wystarczy rejestracja w systemie URE. To niezwykle ułatwia i upraszcza cały proces dla rolników, małych i średnich przedsiębiorstw oraz wspólnot prosumenckich.
Dodatkowo, instalacje fotowoltaiczne o większej mocy nie będą wymagały pozwolenia budowlanego. Do tej pory instalacje fotowoltaiczne do 150kW mogły powstawać tylko dzięki zgłoszeniu, jednak teraz zwiększono moc do 500 kW. Instalacje mają być przeznaczone na własne potrzeby. To ogromne uproszczenie formalne dla wielu inwestorów i przedsiębiorców.
Ustawa rozszerzyła również formułę tzw. cable‑poolingu. Do tej pory cable-pooling dotyczył i obejmował tylko ograniczą liczbę, określonych źródeł. Z tego rozwiązania będą mogły skorzystać każde rodzaje odnawialnych źródeł energii a co za tym idzie również magazyny energii. Cable-pooling umożliwia łączenie różnych instalacji w ramach jednego przyłącza do sieci, co zwiększa efektywność wykorzystania infrastruktury.
Kiedy możemy spodziewać się zmian
Niestety zmiany nie pojawią się od razu, trzeba będzie na nie zaczekać. Projekt zakłada wejście w życie nowych przepisów od 1 stycznia 2026 roku, dając czas na adaptację przedsiębiorstw, administracji i odbiorców. Pierwszy etap zakłada właśnie okres przejściowy dla całej dokumentacji i faktur. W pierwszej części, odbiorcy nadal będą mogli korzystać z tradycyjnych rachunków papierowych. Ma to pozwolić na stopniowe przejście do docelowo samej formy elektronicznej.
